Geriye Kalan Avantajlar
Serbest bölgeler hâlâ gerçek avantajlar sunuyor: %100 yabancı mülkiyeti (ana kara da artık buna izin verse de), basitleştirilmiş şirket kuruluş süreçleri, belirli faaliyetlere uygun özel düzenleyici çerçeveler ve gerçekten şartları karşılayan şirketler için nitelikli gelir üzerinde %0 vergi. QFZP düzeni bu avantajı ortadan kaldırmadı; yalnızca onu belirli koşullara bağladı.
Varlığını sürdüren diğer avantajlar şunlardır: serbest bölge içine yapılan ithalatta gümrük vergisi muafiyeti, vergisiz yeniden ihracat, esnek ofis çözümleri (sanal ofisler ve Flexi Desk düzenlemeleri dahil) ve bölgeye özgü teşvikler (emtialar için DMCC, finansal hizmetler için DIFC, sanal varlıklar için ADGM).
Neler Değişti
Uygulamadaki değişiklikler önemlidir: tüm QFZP şirketleri artık gelir düzeyine bakılmaksızın yıllık denetimden geçmek zorundadır; ilişkili taraf işlemleri için transfer fiyatlandırması belgeleri tutmak zorunludur; öz koşulları yalnızca beyan edilmekle kalmamalı, fiilen kanıtlanmalıdır; nitelikli gelir ile nitelikli olmayan gelir arasındaki ayrım da titizlikle yönetilmelidir.
Gelirinin önemli bir bölümü nitelikli olmayan gelirden oluşan şirketler için (genellikle BAE ana kara müşterilerinden elde edilen gelir) QFZP avantajı geçerli olmayabilir. Bu durumda şirket, tıpkı bir ana kara şirketi gibi, vergilendirilebilir gelirinin tamamı üzerinden %9 kurumlar vergisi öder. Böyle bir senaryoda serbest bölge, vergi avantajıyla telafi edilmeyen maliyetler getirmekten öteye gitmez: bölge ücretleri ve kısıtlı pazar erişimi gibi.
Karar Çerçevesi
2026'da asıl soru "bir serbest bölgede mi yer almalıyım?" değil, "iş modelim QFZP koşullarını karşılıyor mu?" sorusudur. Yanıt evet ise ve gelir yapısı, öz koşulları ile uyum maliyetleri %0 oranını gerçekten ulaşılabilir kılıyorsa, serbest bölge cazip olmaya devam eder. Yanıt hayır ise, ana karada kuruluş daha iyi bir değer sunabilir: doğrudan pazar erişimi, daha kolay bankacılık, daha güçlü ICV puanları ve yine aynı %9 vergi oranı. Kuruluş türü seçim rehberimize göz atabilirsiniz.
İlgili Görüşler
BAE'de Doğru Şirket Yapısını Seçmek: Yasal Çerçeve RehberiLLC, serbest bölge şirketi, şube, SPV, holding şirketi: BAE birden fazla yetki alanında çok … BAE'de Ekonomik Öz Düzenlemeleri (ESR): Uygulamaya Yönelik Bir Uyum RehberiBAE'nin Ekonomik Öz Düzenlemeleri, ilgili faaliyetleri yürüten kuruluşlardan yeterli … BAE'de Transfer Fiyatlandırması: Her Grup Şirketinin Uyması Gereken Belgeleme KurallarıEmsallere uygunluk ilkesi tüm ilişkili taraf işlemlerine uygulanır. Grup içi işlemlerin …%0 Oran İçin Hangi Gelir Geçerli, Hangisi Değil
2023 tarihli 100 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca (2024'te yapılan değişiklikle birlikte), bir Nitelikli Serbest Bölge Kişisi nitelikli gelir üzerinden %0, geri kalan her şey üzerinden ise %9 kurumlar vergisi öder. "Nitelikli gelir"; diğer serbest bölge kişileriyle yapılan işlemlerden elde edilen geliri ve karşı taraf kim olursa olsun, tanımlı bir nitelikli faaliyetler listesinden elde edilen geliri kapsar. Bu liste imalatı, işlemeyi, hisse senedi tutmayı, fon yönetimini, düzenlemeye tabi reasüransı ve ilişkili taraflara sunulan hazine hizmetlerini içerir. Önemli bir nokta: BAE ana kara müşterilerine yapılan satışlar, belirlenmiş bölgelerden yapılan dar kapsamlı dağıtım durumları dışında nitelikli gelir sayılmaz. BAE ana kara müşterilerine faturalanan hizmet ücretleri ise tamamen nitelikli gelirin dışında kalır.
| Faaliyet | Serbest bölge karşı tarafıyla | BAE ana kara karşı tarafıyla | BAE dışı karşı tarafla |
|---|---|---|---|
| Malların imalatı | 0% | 0% | 0% |
| Belirlenmiş Bölgeden dağıtım | 0% | 0%* | 0% |
| Hisse senedi ve menkul kıymet tutma | 0% | 0% | 0% |
| Fon yönetimi (düzenlemeye tabi) | 0% | 0% | 0% |
| İlişkili taraflara genel merkez hizmetleri | 0% | %0 (ilişkili taraflar ise) | %0 (ilişkili taraflar ise) |
| BAE ana karasına mal ticareti (belirlenmemiş bölge) | 0% | 9% | 0% |
| Profesyonel hizmetler (hukuk, denetim, danışmanlık) | 0% | 9% | 0% |
| Gayrimenkul geliri (serbest bölgede serbest bölge kiracısına ticari) | 0% | 9% | 9% |
De Minimis Kuralı: Şirketleri Neden Yanıltıyor
Bir QFZP, statüsünü kaybetmeden sınırlı miktarda nitelikli olmayan gelir elde edebilir. De minimis eşiği, 5 milyon AED ile toplam gelirin %5'inden hangisi daha düşükse odur. Bu eşiği bir kez bile aşan şirket, hem içinde bulunduğu vergi dönemi hem de onu izleyen dört vergi dönemi boyunca QFZP statüsünü kaybeder. Yani yalnızca eşiği aşmaya yol açan gelir değil, gelirin tamamı beş yıl boyunca standart %9 oranında vergilenir. Bu da de minimis kuralını BAE vergi sistemindeki en riskli hükümlerden biri haline getirir. 60 milyon AED gelir faturalayan ve 4 milyon AED'lik ana kara ücretini yanlış sınıflandıran bir serbest bölge hizmet şirketi statüsünü korur; aynı şirket 6 milyon AED'yi yanlış sınıflandırdığında bu statüyü beş yıllığına kaybeder.
Riski azaltan yaklaşım, gelirin daha düzenlenirken fatura bazında sınıflandırılmasıdır. Her satış faturası, kesildiği anda nitelik durumuna göre etiketlenmeli; muhasebe yazılımı sürekli güncel bir döküm üretmeli; finans birimi bu dökümü her ay eşikle karşılaştırarak gözden geçirmelidir. Polaris'in muhasebe ve CFO danışmanlığı ekipleri, QFZP statüsü talep eden müşterilerde bu kontrolü standart olarak uygular.
Öz: Serbest Bölgede Yeterli Faaliyet
QFZP statüsü ayrıca "yeterli" öz gerektirir: fiziksel varlıklar, nitelikli çalışanlar ve faaliyet düzeyiyle orantılı işletme giderleri. Tek bir yöneticisi olan, hiç işletme gideri bulunmayan bir flexi-desk düzeni, 50 milyon AED'lik "nitelikli" gelir için inandırıcı biçimde QFZP statüsü talep edemez. Öz testi bilinçli olarak esnek bırakılmıştır; yasal bir asgari personel sayısı ya da asgari ofis alanı yoktur. Ancak FTA, 2025 tarihli rehberinde bu testin bağlayıcı olduğunu ve geriye dönük olarak uygulanacağını açıkça belirtmiştir. Serbest bölgedeki holding şirketleri; bölgede yapılan yönetim kurulu toplantılarını, sanal bir adres olmayan tescilli bir ofisi ve ilgili niteliklere sahip en az bir tam zamanlı çalışanı belgeleyebilmelidir.
Statüye Geçiş ve Statüden Çıkış
QFZP statüsü kendiliğinden kazanılmaz. Şirketin bu statüyü kurumlar vergisi beyannamesinde tercih etmesi gerekir; tercih edilmediği takdirde 375.000 AED'nin üzerindeki kârlar için varsayılan olarak %9 oran uygulanır. Şirket dilerse QFZP statüsünden çıkmayı da tercih edebilir; bunun en yaygın nedenleri, de minimis ihlali riskinin fazla yüksek olması ya da öz için yapılması gereken yatırımın sağlanan vergi tasarrufunu haklı çıkaramamasıdır. Bir şirket çıkış yapmayı tercih ettiğinde, bu tercih içinde bulunulan dönem ve onu izleyen dört yıl için geri alınamaz. 2025-2026 döneminde birçok ticaret ve hizmet şirketi, temiz bir yapı üzerinde uygulanan %9 oranının, beş yıllık uyum yükü getiren %0 orana göre daha akılcı olduğu sonucuna vardı.
- QFZP yalnızca nitelikli gelir üzerinde %0 oran sağlar; ana kara hizmet geliri, profesyonel ücretler ve gayrimenkul gelirinin büyük bölümü bunun dışında kalır.
- De minimis eşiği, 5 milyon AED ile gelirin %5'inden hangisi düşükse odur; bu eşiğin aşılması statüyü içinde bulunulan ve onu izleyen dört vergi dönemi boyunca kaybettirir.
- Yeterli öz zorunludur: serbest bölgede gerçek bir ofis, gerçek personel ve gerçek yönetim kurulu faaliyeti.
- Statü tercihi her yıl yapılır ve açıkça beyan edilir; statüden çıkış ise beş dönem boyunca bağlayıcıdır.
- BAE ana kara müşterilerine fatura kesen, hizmet ağırlıklı serbest bölge şirketleri için, uyum maliyeti de hesaba katıldığında %9'luk standart oran çoğu zaman daha basit ve daha ucuz bir yapı sunar.
Polaris Perspektifi
Polaris, QFZP uygunluğunu şirket kuruluş aşamasında değerlendirir ve her yıl yeniden gözden geçirir; böylece serbest bölge müşterilerinin statülerini korumasını ya da gelir bileşimi değiştiğinde yapılarını zamanında yeniden düzenlemesini sağlar.
Danışma Randevusu Alın →